Αντίο στον Σταύρο Τσιώλη…

Πεθανε στις 23/07 σε ηλικία 82 ετών, ένας σημαντικός Έλληνας σκηνοθέτης, αν και όχι τόσο γνωστός στο εύρη κοινό.

Γεννήθηκε το 1937 στην Τρίπολη. Σπούδασε στη σχολή Σταυράκου. Δούλεψε στο κινηματογράφο από το 1958, αρχικά ως βοηθός σκηνοθέτη σε 54 ταινίες, τις περισσότερες στο πλευρό του Γ. Δαλιανίδη.

Στις ταινίες του διαφαίνεται πάντα το λεπτό χιούμορ του, χαρακτηριστικοί είναι πο αυτοσχεδιαστικοί διάλογοι και η προτίμηση σε ερασιτέχνες ηθοποιούς. Ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο στα σενάριά του αποτελεί η περιπλάνηση.

Φιλμογραφία

– «Ο μικρός δραπέτης» (1969)

– «Πανικός» (1969):

Αξιοσημείωτη είναι η σκηνή καταδίωξης στη ταινία «πανικός», η οποία «βάζει τα γυαλιά» σε νέους Έλληνες σκηνοθέτες του σήμερα που παρά τα περισσότερα και καλύτερα ποιοτικώς τεχνικά μέσα, αλλά και περισσότερα χρήματα, δεν τα έχουν καταφέρει πολύ καλά με σκηνές καταδίωξης.

– «Ζούγκλα των πόλεων» (1970)

– «Κατάχρησις εξουσίας» (1971)

– «Μια τόσο μακρινή απουσία» (1985)

– «Σχετικά με το Βασίλη» (1986)

– «Ακατανίκητοι εραστές» (1988)

– «Έρωτας στη Χουρμαδιά» (1990)

– «Παρακαλώ γυναίκες, μην κλαίτε» (1992)

– «Ο χαμένος θησαυρός του Χουρσίτ Πασά» (1996)

– «Ας περιμένουν οι γυναίκες» (1998)

– «Φτάσαμεε!» (2004

Το 6ο Κινηματογραφικό Φεστιβάλ Χανίων

Το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων / Chania Film Festival (CFF) είναι ένα διεθνές κινηματογραφικό φεστιβάλ με αφετηρία τα Χανιά.

Την Τετάρτη 24 Οκτωβρίου 2018 ξεκινά το 6o Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων προβάλλοντας μια από τις ταινίες σταθμό στον νεότερο διεθνή κινηματογράφο. 27 χρόνια μετά την δημιουργία του στην οθόνη μας – «Το μετέωρο βήμα του πελαργού» του Θόδωρου Αγγελόπουλου.

Πέρα από τις προβολές ταινίων μικρού και μεγάλου μήκους, θα γίνουν αρκετά ενδιαφέροντα workshops. Το φεστιβάλ θα κλείσει με ημερίδα με θέμα συζήτησης: «Συζητάμε για το Σχολείο και τον Κινηματογράφο. Εστιάζουμε στο Ντοκιμαντέρ ως Εργαλείο Μάθησης στην Εκπαιδευτική Διαδικασία», που θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 3 Νοεμβρίου 2018 και ώρα: 10:00-13:00.

Δείτε εδώ το trailer:

Δείτε εδώ το πρόγραμμα του 6ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων:

Αντίο στον Γιώργο Παπαζήση….

Απεβίωσε άλλος ένας γνωστός ηθοποιός απο την εποχή του «χρυσού» ελληνικού κινηματογράφου…

Γεννημένος στην Αθήνα το 1938, έφυγε από τη ζωή στα 80 του χρόνια μετά από άνιση μάχη με τον καρκίνο.

Ήταν παντρεμένος με την ηθοποιό Τιτίκα Στασινοπούλου.

Σπούδασε στη Δραματική Σχολή του «Ελληνικού Ωδείου» και στη Μουσική Σχολή του Μ. Θεοφανίδη. Εκτος από υποκριτικό ταλέντο είχε και όμορφη φωνή. Μία από τις μουσικές επιτυχίες του ήταν:

Στη θεατρική σκηνή πρωτοεμφανίστηκε το 1961 στο έργο των Τσιφόρου – Βασιλειάδη «Τα Κοκόρια των Δώδεκα». Στα χρόνια που ακολούθησαν διακρίθηκε ιδιαίτερα στο μουσικό θέατρο. Έναν χρόνο μετά, 1962, κάνει και το κινηματογραφικό του ντεμπούτο με την ταινία «Τέρμα τα Δίφραγκα». Συμμετείχε σε περίπου 36 ταινίες, διέπρεπε κυρίως στην κωμωδία και καθιερώθηκε στον ρόλο Κρητικού, με το όνομα «Μανωλιός».

Αποδομώντας το Hollywood

Οι κλασικές αμερικάνικες ή χολιγουντιανές ταινίες μυθοπλασίας ή αλλιώς οι αμερικανιές αποκαλούνται συχνά cliché, καθώς συνήθως μετά τα πρώτα λεπτά προβλέπουμε εύκολα τι θα γίνει παρακάτω…
Κι όμως, παραμένουν πάντα εμπορικές. Γιατί άραγε;
Γιατί προβλέπουμε με ευκολία τη συνέχεια μιας χολιγουντιανής ταινίας μυθοπλασίας; Και, γιατί το Hollywood παραμένει πάντα στην κορυφή του κινηματογραφικού ενδιαφέροντος;
ft

Ο πρωταρχικός λόγος που οι χολιγουντιανές ταινίες μας αρέσουν οφείλεται στο ότι είναι πιο εύπεπτες, δηλαδή, τις κατανοούμε ευκολότερα. Αυτό έχει να κάνει με το σενάριο, το οποίο χτίζεται πάνω στη σχέση αιτίας και αποτελέσματος, όπως δηλαδή χτίζονται και όλες οι ενέργειες/ σκέψεις του νου μας.

Έτσι, οι ταινίες αυτές γίνονται πιο κατανοητές, επιπλέον, με αυτόν τον τρόπο ζητάνε από τον θεατή να δώσει το ελάχιστο του νου του: προσοχή, μνήμη, συμπερασματολογία και υποθετικότητα. Η μόνη συμμετοχή του θεατή σε αυτές έγκειται στη δημιουργία υποθέσεων, τις οποίες, εν πολλοίς, επιβάλλει ο σκηνοθέτης με τον τρόπο που στήνει την ταινία, δηλαδή ο σκηνοθέτης είναι αυτός που οδηγεί τη σκέψη των θεατών συχνά παραπλανώντας τους.

Πως το κατορθώνει αυτό;
Ακολουθώντας ή παραβιάζοντας – εν πολλοίς ή εν μέρει – τους κανόνες αφηγηματολογίας και υφολογίας της ταινίας. Όπως όλα τα έργα τέχνης, έτσι κι οι ταινίες έχουν κάποια μορφή η οποία χωρίζεται σε δύο βασικά μέρη: το αφηγηματικό μέρος (πρόκειται για μια σειρά αφηγηματικών στοιχείων, τα οποία συγκροτούν την υπόθεση της ταινίας – κοινώς το σενάριο) και το υφολογικό μέρος (έχει να κάνει με τον τρόπο που κινείται η κάμερα, τους χρωματικούς συνδυασμούς του κάδρου, τη χρήση της μουσικής και άλλα επινοήματα από μέρους του σκηνοθέτη, εν ολίγοις, τα υφολογικά στοιχεία απορρέουν από τις διάφορες κινηματογραφικές τεχνικές και εφέ).
Οι χολιγουντιανές ταινίες έχουν έναν συγκεκριμένο τρόπο δόμησης της αφήγησης και σε αυτό οφείλεται και το γεγονός ότι εύκολα προβλέπουμε τι θα γίνει παρακάτω, γιατί έχοντας δει πολλές από αυτές αποκτάμε ασυνείδητα οικειότητα με τον τρόπο δόμησής τους.
Για παράδειγμα σε ταινίες περιπέτειας μπορεί η ρομαντική αγάπη να αποτελεί την υποπλοκή. Πλοκή και Υποπλοκή – δηλαδή, η αφήγηση – μπλέκονται και στήνονται με τη βοήθεια των υφολογικών στοιχείων (που αναφέραμε παραπάνω) με τον εξής τρόπο:
α) εισαγωγή – έκθεση (γνωρίζουμε τους ήρωες)
β) μπλέξιμο (τα γεγονότα απρόοπτα και μη, που συμβαίνουν στους ήρωες)
γ) κορύφωση (το σημείο που η δράση φτάνει στο αποκορύφωμά της), και τέλος
δ) η λύση που συνήθως είναι happy end.
how-to-get-a-pa-job-in-hollywood-8
Όλα αυτά στήνονται μπροστά στα μάτια μας με:
α) αφηγηματική λογική, δηλαδή αιτιατική σχέση γεγονότων. Η κάθε σκηνή έχει έναν και μόνο σαφή σκοπό: να προωθήσει τη δράση ένα βήμα παραπέρα ακόμα κι όταν φαίνεται ότι την επιβραδύνει. Σκοπός των σκηνών, λοιπόν, είναι να φτάσει η ταινία στην κορύφωση και αυτό γίνεται με τρόπο που κάθε σκηνή λύνει κάτι ήσσονος σημασίας και δημιουργεί μια νέα αιτία για να πάει την υπόθεση ένα βήμα παραπέρα. Η νέα αυτή αιτία είναι ουσιαστικά το λεγόμενο κίνητρο που ενεργοποιεί και, ταυτόχρονα, δικαιολογεί τις κινήσεις των ηρώων.

β) σαφής καθορισμός χρόνου, είναι αξιοσημείωτο ότι οι ταινίες αυτές, που συνήθως κρατούν γύρω στα 90’, διαχειρίζονται τον χρόνο στο έπακρο, δηλαδή, είναι συγκεκριμένος ο χρόνος που θα αφιερωθεί στην έκθεση, στο μπλέξιμο, στην κορύφωση και στη λύση της αφήγησης. Αν μία ταινία παρεκκλίνει από αυτό, συνήθως δε θεωρείται καλοφτιαγμένη και υστερεί. Ακόμα, στον προσδιορισμό του χρόνου εντάσσεται και η επανάληψη.

Κατασκευή χολιγουντιανών ιστοριών:

Τα δύο βασικά χαρακτηριστικά των ταινιών αυτών είναι το ψυχολογικό κίνητρο του ήρωα και η κινηματογραφική σύμπτωση (το τυχαίο γεγονός που θα του παρουσιαστεί), που χτίζονται κατά κανόνα σε δύο άξονες δράσης: τη βασική πλοκή, που συνήθως είναι μια ρομαντική αγάπη και την υποπλοκή, που συνδέεται αιτιολογικά με την πλοκή, (αθλητισμός, εργασία, κ.α.) ή και αντίστροφα.

Γιατί μετά το τέλος μιας ταινίας κάποια συγκεκριμένα σημεία της έχουν αποτυπωθεί στο μυαλό όλων και τα συζητούν;
Γιατί αυτά ήθελαν οι συντελεστές (σκηνοθέτης και σεναριογράφος) να θυμούνται όλοι. Και πως το πέτυχαν αυτό;
Με την επανάληψή τους σε τακτά χρονικά διαστήματα μέσα στην ταινία (συνήθως τρείς φορές). Τα επαναλαμβάνουν ενσωματώνοντάς τα στην ταινία μέσω της αφήγησης σε διαφορετικά σημεία αυτής. Συχνά, δε, αποτελούν και τα λεγόμενα μοτίβα της ταινίας.
γ) αναπαράσταση χώρου, σύνθεση του χώρου και προσανατολισμός των θεατών μέσω των ηρώων σε αυτή. Αξιοσημείωτο είναι, επίσης, ότι αιτιακή σχέση με την αφήγηση έχουν και τα αντικείμενα, δηλαδή, βρίσκονται στην ταινία για κάποιον λόγο, κάπως χρησιμεύουν, κάτι συμβολίσουν κ.λπ.
Αφηγηματικά και υφολογικά στοιχεία, λοιπόν, συνδυάζονται και συνθέτουν την ταινία αποσκοπώντας στην εκπλήρωση τριών βασικών στόχων, που έχουν να κάνουν φυσικά με τον θεατή. Δηλαδή, ένα σενάριο για να θεωρηθεί επιτυχημένο πρέπει να επιτυγχάνει τρεις βασικούς στόχους, να δημιουργεί τα εξής τρία στοιχεία στον θεατή:
Suspense/ suspended (αγωνία, εκκρεμότητα), το οποίο επιτυγχάνεται με την καθυστέρηση εκπλήρωσης μιας προσδοκίας που δημιουργείται μέσω της υπόθεσης στον ήρωα.
Surprise (έκπληξη), είναι το αποτέλεσμα της προσδοκίας που αποδεικνύεται λαθεμένη, δηλαδή έγινε κάτι διαφορετικό από αυτό που πιστεύαμε εμείς ή ο ήρωας ότι θα γίνει ή έγινε κάτι που δεν το περιμέναμε.
Curiosity (περιέργεια), όταν μας μεταδίδει την ανάγκη να κάνουμε εικασίες για το τι θα συμβεί παρακάτω.
hollywood-sign-behind-cropped

Οι χολιγουντιανές ταινίες μετά το 1960 έχουν περίπου τα ίδια χαρακτηριστικά χώρου – χρόνου – αιτιότητας, αν αλλάζει κάτι αυτό είναι οι τεχνικές που αποδίδονται, λαμβάνοντας πάντα υπόψη σε όλα αυτά και την πρόοδο της τεχνολογίας. Ωστόσο, υπάρχουν κι εκείνες οι ταινίες που, ναι μεν κατατάσσονται στις χολυγουντιανές, αλλά έχουν κάτι διαφορετικό.

Που οφείλεται λοιπόν αυτό το κάτι; Πάντα θα υπάρχει ένας διαφορετικός τρόπος να πούμε ή να κάνουμε κάτι. Σε αυτό, λοιπόν, έγκειται και το γεγονός ότι κάποιες αμερικάνικες ταινίες ξεχωρίζουν παραλλάσσοντας ένα στοιχείο της βασικής δομής που προαναφέραμε ή εφευρίσκοντας ένα νέο κ.λπ. Όλο το παιχνίδι λοιπόν βρίσκεται στη διαχείριση της αφήγησης!

Ποιος ο ρόλος του δημιουργού σε αυτό;

Η ιδέα ότι οι αντιλήψεις μας για τη μορφή της ταινίας πηγάζουν από προγενέστερες εμπειρίες μας είναι σημαντική πληροφορία για τον καλλιτέχνη. Δηλαδή, ο εκάστοτε σκηνοθέτης και σεναριογράφος γνωρίζει ότι ο θεατής έχει συνηθίσει να παρακολουθεί ταινίες δομημένες με έναν συγκεκριμένο τρόπο. Συνεπώς, εκμεταλλεύεται κάτι τέτοιο ανατρέποντας αυτή τη δομή ή μέρος αυτής. Έτσι, προκαλεί την έκπληξη στον θεατή ανατρέποντας καθιερωμένες νόρμες / δομές που διέπουν το είδος της ταινίας που παρουσιάζει.

Είναι ή όχι ποιοτικές αυτές οι ταινίες;

Ο Truffaut έλεγε ότι όταν ένα φιλμ γίνεται επιτυχία γίνεται κοινωνικό γεγονός, άρα, το ερώτημα της ποιότητας έρχεται σε 2η μοίρα.

Σαφώς και μία εμπορική ταινία μπορεί να είναι και ποιοτική, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι όλες οι εμπορικές ταινίες μπορούν να θεωρηθούν ποιοτικές. Πολλές ταινίες του αμερικάνικου κινηματογράφου έχουν δώσει πολλά περισσότερα στο κοινό τους πέρα από την ψυχαγωγία. Το να ανακαλύψει κάποιος το κλειδί της επιτυχίας και, τελικά, αυτό να αναχθεί σε φόρμα, που θα ακολουθούν χρόνια και χρόνια τόσοι και τόσοι μεταγενέστεροι αυτού είναι πολύ μεγάλη επιτυχία!

Προφανώς αυτός είναι και ο βασικός λόγος που ο χολιγουντιανός κινηματογράφος παραμένει στην κορυφή των προτιμήσεων!

Chania Film Festival

Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων

Πρόκειται για ένα διεθνές κινηματογραφικό φεστιβάλ, μια διοργάνωση που λειτουργεί εδώ και πέντε χρόνια, ένας θεσμός με διεθνείς συνεργασίες, με μετακλήσεις δημιουργών, με πολλές παράλληλες εκδηλώσεις, με αναγνώριση και αποδοχή. Ένας τόπος συνάντησης ταινιών μυθοπλασίας, ντοκιμαντέρ, animation. Μια γιορτή της 7ης τέχνης που λαμβάνει χώρα κάθε Φθινόπωρο.

Φέτος η έναρξή του έγινε στις 25 Οκτωβρίου με το «Τελευταίο Σημείωμα» και θα ολοκληρωθεί στις 4 Νοεμβρίου. Φέτος η κεντρική του θεματολογία αφορά το προσφυγικό.

logo

Πέρα από τις 10 μέρες περίπου που κρατάει κάθε φθινόπωρο το φεστιβάλ, καθ’ όλη τη διάρκεια της χρονιάς πραγματοποιούνται από την ομάδα του cineΜαθήματα τα οποία αποτελούν μια πολυεπίπεδη παρέμβαση στον χώρο της οπτικοαουστικής παιδείας σε επίπεδο Κρήτης. Πρόκειται για ένα πλέγμα εκπαιδευτικών δράσεων οι οποίες απευθύνονται στην εκπαιδευτική κοινότητα, δίνοντας την δυνατότητα στους μαθητές αλλά και στους εκπαιδευτικούς να μάθουν και να δημιουργήσουν.

67238d_220503e6427a44c68dfad9338becccdd~mv2

Μάθετε τα πάντα για το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων και τις δράσεις του στην επίσημη ιστοσελίδα του:

https://www.chaniafilmfestival.com/

«Dunkirk» by Christopher Nolan – A Review…

Δουνκέρκη…  μία άκρως ενδιαφέρουσα προσέγγιση του ιστορικού γεγονότος από τον Nolan. Την είδαμε και σας σημειώνουμε τα prons & cons.

Η δική μας ματιά

Μία δραματική ταινία που διαπραγματεύεται ένα μέρος ενός πολεμικού γεγονότος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.  Το πρώτο άξιο λόγου σημείο είναι πως δεν εμφανίζεται πουθενά ένας εχθρός. Ο εχθρός  (Third Reich) επιτίθεται, αλλά εμείς βλέπουμε μόνο τις καταστροφές και τις δυσκολίες που προκαλεί στους συμμάχους, βλέπουμε μόνο πώς προσπαθούν οι συμμαχικές δυνάμεις να διασωθούν από τα πυρά του εχθρού…

Αυτό που δείχνει να ενδιαφέρει τον Nolan είναι να εστιάσει στην εκκένωση της Δουνκέρκης και μέσω αυτής να φωτίσει ζητήματα, όπως αυτό του αισθήματος της συλλογικής ευθύνης (τα ιδιωτικά πλεούμενα που επανδρώνονται, οι Γάλλοι σύμμαχοι που οφείλουν να διασώσουν οι Άγγλοι), της ατομικής επιβίωσης (η προσπάθεια του κάθε στρατιώτη να επιβίωση), της έννοιας του ηρωισμού (οι μικρότερες ή μεγαλύτερες ηρωικές πράξεις των πρωταγωνιστών).

Δεν πρόκειται, λοιπόν, για μια ταινία με εντυπωσιακές – επικές μάχες, με μεγάλη ιστορική πιστότητα και φαντασμαγορία, όπως συχνά βλέπουμε σε κλασικές αμερικανιές (ως είθισται να λέμε). Προς αυτή την κατεύθυνση του σκηνοθέτη συνέβαλε και  ο ιστορικός σύμβουλος της ταινίας, Τζόσουα Λεβάιν, ο οποίος τονίζει ότι η εκκένωση της Δουνκέρκης αποτελεί ένα τεράστιο γεγονός διεθνούς σημασίας, γιατί εάν ο βρετανικός στρατός είχε αποδεκατιστεί ή αιχμαλωτιστεί σε εκείνο το σημείο, η Βρετανία θα είχε σχεδόν εξαναγκαστεί να παραδοθεί, αλλάζοντας έτσι το ρου της ιστορίας.

Δεν είναι εξάλλου τυχαίο, ότι η φαινομενικά αδύνατη διάσωση του βρετανικού στρατού έμεινε γνωστή ως το «Θαύμα της Δουνκέρκης», αλλά και ένα από τα βασικά λάθη του Χίτλερ, ο οποίος σταμάτησε τις επιθέσεις δια ξηράς για τρεις μέρες, προσφέροντας στους Βρετανούς τον απαραίτητο χρόνο για να δράσουν, (ο Winston Churchill ευελπιστούσε στη διάσωση 30.000-40.000 Βρετανών και τελικά διασώθηκαν περίπου 338.000 στρατιώτες από τους 400.000 που βρίσκονταν εγκλωβισμένοι στις γαλλικές ακτές της Δουνκέρκης).

Αν και πολλοί εξαίρουν τις αερομαχίες ως ένα από τα δυνατά χαρτιά της ταινίας, εμάς δεν μας εντυπωσίασαν ιδιαίτερα λόγω της ποσοτικής έλλειψης αυτών, συγκριτικά με τα ιστορικά στοιχεία.  Ωστόσο, δεν μπορούμε να παραβλέψουμε τα καινοτόμα σκηνοθετικά στοιχεία που εφαρμόστηκαν σε αυτές (τα οποία αναλύονται διεξοδικότερα στη συνέχεια).  Εμείς περισσότερο εντυπωσιαστήκαμε από τα επεισόδια στη θάλασσα, θεωρώντας τα ως τα πλέον πιο εντυπωσιακά καθώς συνδύαζαν καλύτερα και πιο ολοκληρωμένα: ένταση, αγωνία, συγκίνηση, φαντασμαγορία.

Στα μειονεκτήματα της ταινίας συγκαταλέγεται, επίσης, και η παράληψη ορισμένων βασικών εχθροπραξιών πριν την εκκένωση και καθώς και την άτακτη υποχώρηση. Αν συμπεριλάμβανε και αυτά σε μία ταινία διάρκειας περισσότερων των 106 λεπτών, τότε θα μπορούσε να γίνει λόγος για ένα πραγματικό Masterpiece!  Ωστόσο, η ιδιαίτερη ματιά του σε μια ιστορικού περιεχομένου ταινίας και η πορεία του ως τώρα ως σκηνοθέτη, θεωρούμε ότι θα πρέπει να του χαρίσει ένα Oscar, ίσως να είναι τώρα, λοιπόν, η δική του στιγμή…

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΤΕΡΑ…

Για το ιστορικό γεγονός:

Mάιος-Ιούνιος του 1940: περίπου 400.000 στρατιώτες των συμμαχικών δυνάμεων (Αγγλία, Γαλλία, Βελγίο) εγκλωβίζονται από το τρίτο Ράιχ στις ακτές της Μάγχης, έπειτα από μία εβδομάδα εχθροπραξιών επί ξηράς. Λίγες ημέρες αργότερα περίπου 338.000 Άγγλοι στρατιώτες και σύμμαχοι μεταφέρονται στα παράλια της Αγγλίας με τη συμβολή  περίπου 833 ιδιωτικών πλεούμενων, η όλη επιχείρηση ονομάστηκε Dynamo.

images

Δηλώσεις σκηνοθέτη:

«Ήθελα για πολλά χρόνια να παρουσιάσω τα γεγονότα της ιστορίας, από τη γη, τη θάλασσα και τον αέρα. Ιδωμένα δηλαδή από τους ανθρώπους που βρίσκονταν στην παραλία, από εκείνους που έρχονταν να βοηθήσουν με τα σκάφη τους, αλλά και από τους πιλότους που προσπαθούσαν να τους προστατεύσουν από ψηλά.»

Για τα γυρίσματα της ταινίας:

Τα γυρίσματα της ταινίας πραγματοποιήθηκαν στην Γαλλία, την Ολλανδία, την Μεγάλη Βρετανία και το Los Angels, έγιναν με έναν συνδυασμό καμερών IMAX® και φιλμ 65mm, ο συνδυασμός αυτός συνέβαλλε στη λήψη εντυπωσιακών πανοραμικών πλάνων και, παράλληλα, στη δημιουργία αμεσότητας και έντονης συναισθηματικής φόρτισης. Καινοτομίες: Ο Νταν Σασάκι σχεδίασε έναν περιστρεφόμενο φακό τύπου periscope που του επέτρεψε να χωρέσει κάθετα τη μεγάλη κάμερα IMAX στον περιορισμένο χώρο ενός cockpit μονοθέσιου αεροπλάνου. Με τον τρόπο αυτό μπορούσαν να κινηματογραφήσουν το οπτικό πεδίο του πιλότου, τη στιγμή που κοιτάζει το τζάμι του αεροπλάνου. Ο Άντι Μακ Κλάσκι δημιούργησε μια πλατφόρμα που να επιτρέπει στην IMAX κάμερα να τοποθετείται με ασφάλεια στο Yak.

Ο αφηγηματικός χωροχρόνος χωρίζεται σε τρία σημεία -γη- θάλασσα – αέρα, ακολουθώντας τον  χρόνο που χρειάστηκε το κάθε σώμα στρατού στην επιχείρηση Dynamo: ο στρατός ξηράς χρειάστηκε να περιμένει μία ολόκληρη εβδομάδα στις γαλλικές ακτές, για το ναυτικό η όλη ιστορία ήταν υπόθεση μιας ημέρας, ενώ για τους πιλότους των αεροσκαφών μία ώρα ήταν υπεραρκετή. Με τον τρόπο αυτό ο Νόλαν «φωτίζει» το προσωπικό ταξίδι κάθε χαρακτήρα ξεχωριστά, σε όποιο σημείο κι αν βρίσκεται (γη-θάλασσα- αέρα).

MV5BN2VhMGY3YWQtMGYwZC00ZmM5LTg2MzgtZGRlNWQ2MGE2MTNiXkEyXkFqcGdeQXVyMjM4OTI2MTU@._V1_

ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΠΟΥ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΑΝ ΣΤΑ ΓΥΡΙΣΜΑΤΑ…

Ένα από τα πρώτα πράγματα που έπρεπε να κάνουν για την προετοιμασία των γυρισμάτων στην ιστορική παραλία ήταν να ψάξουν εξονυχιστικά την περιοχή για τυχόν χειροβομβίδες που μπορεί να βρίσκονταν ακόμα θαμμένες στην άμμο. Και έπειτα να αναπαραστήσουν το ιστορικό σκηνικό. Η παραλία της Δουνκέρκης είναι εξαιρετικά ρηχή, καθιστώντας αδύνατο για τα μεγάλα πλοία να προσεγγίσουν ακτή. Έτσι, οι στρατιώτες στοιβάχτηκαν σ’ αυτόν τον στενό κυματοθραύστη, περιμένοντας τη σωτηρία τους.

Οι καιρικές συνθήκες  ήταν ένα ακόμα εμπόδιο που δημιούργησε πολλά προβλήματα και στο script της ταινίας.

Καθώς δεν ήταν εφικτό να γίνουν όλα τα γυρίσματα στα νερά της Μάγχης ή του Ijsselmeer. Κάποια από αυτά πραγματοποιήθηκαν στο Stage 16 στο στούντιο της Warner Bros., που διαθέτει μία από τις μεγαλύτερες δεξαμενές νερού στον κόσμο. Εκεί έγιναν τα γυρίσματα στους εσωτερικούς χώρους πλοίων. Κάποια εξωτερικά έγιναν και στη λίμνη Falls Lake στα Universal Studios, όπου μεταξύ άλλων, προκλήθηκε η βύθιση και ενός πλοίου αξίας 120.000 λιρών.

Ακόμα ένα δύσκολο εγχείρημα ήταν αυτό του ενδυματολόγου Τζέφρι Κούρλαντ. Ο ίδιος έκανε εκτεταμένες έρευνες (παρακολούθησε παλιά δελτία ειδήσεων, με σημαντικές μαρτυρίες και ντοκουμέντα της εποχής). Η κύρια πρόκληση για την ομάδα του Κούρλαντ ήταν ότι κάθε στολή έπρεπε να ραφτεί από το μηδέν. Η παραγωγή δεν νοίκιασε κανένα ρούχο γιατί φοβήθηκε ότι μπορεί να καταστρέφονταν κατά τη διάρκεια των δύσκολων γυρισμάτων.

Συντελεστές:

Σκηνοθεσία – Σενάριο: Κρίστοφερ Νόλαν
Διανομή: Φιόν Γουάιτχεντ, Τομ Γκλιν-Κάρνι, Τζακ Λόουντεν, Χάρι Στάιλς, Ανιουρίν Μπαρνάρντ, Τζέιμς Ντ’Άρσι, Μπάρι Κέογκαν, Κένεθ Μπράνα, Κίλιαν Μέρφι, Μαρκ Ράιλανς, Τομ Χάρντι
Φωτογραφία: Χόιτε Βαν Χόιτεμα
Καλλιτεχνική Διεύθυνση: Νέιθαν Κρόλεϊ
Μοντάζ: Λι Σμιθ
Μουσική: Χανς Ζίμερ
Κοστούμια: Τζέφρι Κέρλαντ
Έτος Παραγωγής: 2017
Χώρα Παραγωγής: Ηνωμένο Βασίλειο, Ολλανδία, Γαλλία, Η.Π.Α.
Διάρκεια: 106 λεπτά

Jackie …μια κριτική…

Η μεταφορά βιογραφιών διασήμων προσώπων στη μεγάλη οθόνη φαίνεται εύκολη υπόθεση επειδή ο ήρωας και η ιστορία του είναι «έτοιμα», γνώριμα και προσφιλή στο κοινό. Ωστόσο, οι βιογραφίες αποτελούν ίσως το δυσκολότερο είδος ταινιών…

Η μεταφορά βιογραφίας παρουσιάζει δυσκολίες που αφορούν τόσο την υποκριτική όσο και τη σκηνοθεσία. Ο ηθοποιός πρέπει να υποδυθεί ένα πρόσωπο υπαρκτό και διάσημο -καθόλου εύκολη υπόθεση.

Από την πλευρά, λοιπόν, του ηθοποιού χρειάζεται διπλάσιο κόπο από ότι αν ερμήνευε έναν φανταστικό ήρωα… στις κινήσεις, στο ύφος, στην ομιλία και, κυρίως, στον τρόπο που θα «γεμίσει» τα σημεία εκείνα που δεν είναι τόσο γνωστά. Δεν φέρνει ο ηθοποιός τον χαρακτήρα στα μέτρα του, όπως θα έκανε με έναν φανταστικό ήρωα, αλλά οφείλει να μπει στα μέτρα του ήρωα.

Επιπλεόν, στις βιογραφίες -λίγο πολύ- το κοινό ξέρει την ιστορία που θα δει και έχει ήδη σχηματίσει τη δίκη του εκδοχή για το ιστορικό πρόσωπο. Αυτό καθιστά πιο δύσκολο το έργο του σκηνοθέτη, ο οποίος πρέπει να καταφέρει να κρατήσει ζωντανό το ενδιαφέρον των θεατών που παρακολουθούν μία ιστορία που ήδη γνωρίζουν, και, παράλληλα, να περάσει τη δική του οπτική…

Jackie…

Μία ταινία που τα είπε όλα χωρίς να πει τίποτα ξεκάθαρα. Μία ηρωίδα θρύλος που εν τέλει δεν είναι παρά ένας ακόμα άνθρωπος, μία γυναίκα με τα δικά της πάθη, ελαττώματα αλλά και προτερήματα. Τη θέση και τη φήμη της ηρωίδας «εκμεταλλεύεται» και ο σκηνοθέτης -όπως ίσως να έκαναν και τόσοι άλλοι στον περίγυρό της- για να πει αυτά που θέλει για τον κόσμο, για την πολιτική, για το θέαμα, για τη ματαιοδοξία και για τη μεγάλη δύναμη την ΕΙΚΟΝΑΣ όπως αυτή πλάθεται -και μέσα- από τα ΜΜΕ. Η Jackie υπήρξε μια αμφιλεγόμενη προσωπικότητα, από άλλους αγαπητή κι από άλλους μισητή. Ήταν η θέση της και η οπτική του καθενός προς αυτήν που έδεσαν τον μύθο γύρω από το πρόσωπό της.

Η ταινία ολάκερη προσεγμένη, η Portman ένα κομψοτέχνημα, όπως συνήθιζε να είναι και η ηρωίδα της ιστορίας. Η σκηνοθεσία αξιοπρεπής στις λεπτομέρειές της και αριστοτεχνική στο σύνολό της πέρασε υπογείως όλα τα μηνύματά που ήθελε ο σκηνοθέτης. Η ερμηνεία της Natalie Portman είναι εξαιρετική και η υποψηφιότητα της για όσκαρ α’ γυναικείου ρόλου ήταν αναμενόμενη (εξαιρετικές και οι συνυποψήφιες της -ιδίως η Meryl Streep, αλλά εμείς εδώ στηρίζουμε Portman για τα φετινά βραβεία).

Τί μένει να κρατήσει κανείς; Το δράμα… να πυροβολούν τον άνδρα σου μπροστά στα μάτια σου! Μάλιστα αν τυγχάνει αυτός να είναι και σημαντικός πολιτικός… με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τον κόσμο μας…

Όλα τα άλλα είναι θέαμα και φτηνό κουτσομπολιό…

Η ταινία ως τώρα αξιολογείται με 6.7/10 στο IMDb και ήταν υποψήφια σε τρεις κατηγορίες στα oscars.

Αδικημένες ταινίες στα Oscars

Σ’ αυτό το άρθρο μνημονεύονται πέντε ταινίες που θα έπρεπε να είχαν κερδίσει το βραβείο της κατηγορίας «Best Picture». Επιλέχθηκε μία ταινία από κάθε δεκαετία ως το 1970:


11η απονομήΗ μεγάλη χίμαιρα (La grande illusion) του Jean Renoir, 1937,  IMDb: 8.1

Η ταινία είναι masterpiece, ακόμα, είναι η 1η ξενόγλωσση ταινία που συμπεριλαμβάνεται στις υποψηφιότητες της κατηγορίας «Best Picture» της Ακαδημίας. ΕΧΑΣΕ από την ταινία του Frank Capra YouCan’tTakeItwithYou, η οποία είχε 6 υποψηφιότητες και απέσπασε 2 βραβεία. Εντάξει, ας έπαιρνε κάποιο άλλο, ας έμενε με ένα βραβείο, ΘΑ ΗΤΑΝ ΔΙΚΑΙΟΤΕΡΟ ΑΠΟ ΤΟ ΝΑ ΜΗΝ ΠΑΡΕΙ ΚΑΝΕΝΑ Η ΜΕΓΑΛΗ ΧΙΜΑΙΡΑ.

19η απονομή

Μια υπέροχη ζωή (It’sAWonderfulLife) του FrankCarpa, 1946, IMDb: 8.6

Ήταν υποψήφιο σε 5 κατηγορίες… δεν πήρε κανένα βραβείο! Φαίνεται η Ακαδημία «έβγαλε την υποχρέωση» προς τον Carpa στη 10η απονομή.

31η απονομή

Δεσμώτης του ιλίγγου (Vertigo) του Alfred Hitchcoc, 1958, IMDb: 8.4

Δύο υποψηφιότητες, μηδέν βραβεία! Σημειωτέον, έχασε από το musical Gigi(IMDB: 6.9) το οποίο σάρωσε με 9 βραβεία! Εντάξει, καλογραμμένο και ωραίο musical, αλλά όχι για 9 βραβεία! Όχι να αφήσει πίσω το Vertigo!

37ηαπονομή

S.O.S. Πεντάγωνο καλεί Μόσχα (Dr. Strangelove or: How I Learned to Stop Worrying and Love the Bomb)του Stanley Kubrick, 1964, IMDb 8.5

Η ταινία είχε 4 υποψηφιότητες και στις τρεις έχασε από το musical My fair Lady (IMDB 7.9). Να σημειωθεί ότι το My fair Lady σάρωσε με 8 βραβεία εκείνη τη χρονιά! Δεν μπορούσαν το ένα να το δώσουν στον Kubrick; Τι να πείς!

49η απονομή

O ταξιτζής (Τaxi Driver) του Martin Scorsese, 1976, IMDb 8.5

H ταινία ήταν υποψήφια σε 4 κατηγορίες, όμως δεν απέσπασε κανένα βραβείο. Την ίδια χρονιά, η ταινία Rockyαπέσπασε 3 βραβεία -αδιαμφισβήτητα πολύ καλή ταινία το RockyΑπλώς ήθελα να σημειώσω -ακόμα μία φορά- ότι στην Ακαδημία δεν ξέρουν να ισορροπούν κάπως τα πράγματα…

5 ταινίες + 1 παρατήρηση

86η απονομή

Το έχουν επισημάνει πολλοί, αλλά ήθελα να επισημανθεί άλλη μία φορά.

Τον Matthew McConaughey τον λατρεύω, χάρηκα πολύ που κέρδισε oscar. Tο Wolf of Wall Street, 2013, (IMDB: 8.2), μπορεί να μην είναι του γούστου μου, αλλά άξιζε ένα βραβείο. Συγκεκριμένα, ο Leo το άξιζε! Τότε… κι όχι για την «βλακεία» ταινία και τον «χαζό» ρόλο που είχε τη χρονιά που το κέρδισε!

Έλεος, ώρες-ώρες αυτοί οι κριτές της Ακαδημίας… Είπαμε ουδείς αλάνθαστος (ή άσφαλτος -κατά μία αοιδό του ελληνικού πενταγράμμου), όμως, -πιστεύω- οι κριτές των oscars πρέπει να μπορούν να διακρίνουν, προβλέπουν, αντιλαμβάνονται κάποια πράγματα και να μην πέφτουν σε τόσο μεγάλα ατοπήματα…

Η μεγάλη οθόνη στη χώρα μας

Διάγουμε μια εποχή, που ο κινηματογράφος θεωρείται  “περιττή πολυτέλεια”, αφού υπάρχουν άπειρες πηγές στο διαδίκτυο για να κατεβάσει κανείς κάποια ταινία και να τη δει σπίτι του δωρεάν, την ώρα που θέλει και όπως θέλει…

Ωστόσο, το άσπρο πανί, τα ποπ κορν, ο χαβαλές στους διαδρόμους, ένα ρομαντικό πρώτο ραντεβού και άλλα πολλά κάνουν τις κινηματογραφικές αίθουσες να επιβιώνουν ως σήμερα…

Ας περάσουμε, όμως, στα ενδότερα…

Ο Κινηματογράφος στη μικρή μας χώρα έχει διανύσει μια αξιόλογη πορεία με ανοδικές και καθοδικές τάσεις. Η πενιχρή οικονομική στήριξη και επένδυση στον τομέα αυτό, οι ελάχιστες και ελλιπείς σχολές κατάρτισης δεν εμπόδισαν την ανάδειξη ταλαντούχων καλλιτεχνών αποδεικνύοντας πως όταν κάποιος κάνει αυτό που αγαπά ο δρόμος της επιτυχίας είναι μονόδρομος…

Κατά την ταπεινή μου γνώμη, ο ελληνικός κινηματογράφος  –λαμβάνοντας υπόψη την πορεία του και τις συνθήκες μέσα στις οποίες αναπτύχθηκε και αναπτύσσεται, τα εμπόδια που έχει να υπερνικήσει– δεν υπολείπεται σημαντικά από άλλες ξένες παραγωγές και ίσως θα έπρεπε να αναλογιστούμε ότι, αν θέλουμε να τον δούμε μελλοντικά να ακμάζει και να μας εκπλήσσει ευχάριστα, θα πρέπει να μάθουμε να στηρίζουμε τις ελληνικές παραγωγές που βγαίνουν στη μεγάλη οθόνη. Ακόμα κι αυτές που –ίσως και εκ των προτέρων- ξέρουμε πόσο μέτριες θα είναι!! Άλλωστε, πόσοι δεν έχουμε πάει σινεμά με προσδοκίες και τελικά η ταινία αποδείχθηκε “μούφα”. Και εν τέλει θα πρέπει τουλάχιστον να γνωρίζουμε και να έχουμε δει τις ταινίες –σταθμούς της εγχώριας παραγωγής… Είναι κομμάτι της ιστορίας μας, και μάλιστα της καλλιτεχνικής ιστορίας μας!!

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Ακολουθεί μία σύντομη ιστορική αναδρομή με έμφαση στα έργα σταθμούς. Έργα που αξίζει κανείς να δει …

Προπολεμικός κινηματογράφος

Πριν τη μυθοπλασία…

Το 1897 τραβήχτηκαν τα πρώτα πλάνα με κινηματογραφική κάμερα στη χώρα μας από έναν βρετανό δημοσιογράφο ονόματι Frederic Villieris. Το 1906 έχουμε την πρώτη μικρού μήκους ταινία που αφορούσε τoυς θερινούς Ολυμπιακούς αγώνες – γνωστούς ως Μεσολυμπιακούς Αγώνες.

Μυθοπλασία…

Τ ο 1911 ο Μπαχατώρης γυρίζει σε ταινία το γνωστό θεατρικό κωμειδύλλιο του Σπ . Περεσιάδη «Γκόλφω» με πρωταγωνίστρια την τότε βεντέτα Ολυμπία Δαμάσκου. Τ ο 1926 ιδρύεται η «Νταγκ Φιλμ» του Δημ. Γαζιάδη μεταξύ των ταινιών που γυρίστηκαν ήταν και η πρώτη ομιλούσα ελληνική ταινία «Ο Αγαπητικός της Βοσκοπούλας».

Μετακατοχικός κινηματογράφος

Το 1942 ιδρύεται η «Φίνος Φιλμς» και αρχίζει μία πιο σοβαρή – επαγγελματική προσέγγιση του κινηματογράφου στην Ελλάδα. Ταινίες που ξεχώρισαν κατά τη δεκαετία του 1950 και αποτελούν: «Το πικρό ψωμί» του Γ. Γρηγορίου, «Στέλλα» του Μιχ. Κακογιάννη, «Η κάλπικη λίρα» του Γ. Τζαβέλα, «Η δούκισσα της Πλακεντίας» βασισμένη σε πραγματικό πρόσωπο και σκηνοθετημένη απ ό την πρώτη ελληνίδα σκηνοθέτιδα, Μαρία Πλυτά. Ιδιαίτερη περίπτωση τη δεκαετία αυτή αποτελεί «Ο δράκος» του Ν. Κούνδουρου μία ταινία που αν και στην εποχή της επικρίθηκε σήμερα αποτελεί μοναδικό έργο π ου συνδυάζει στοιχεία ιταλικού νεορεαλισμού, γερμανικού εξπρεσιονισμού και φιλμ νουάρ. Με πρωταγωνιστή τον Ντίνο Ηλιόπουλο σε μία αναπάντεχη δραματική ερμηνεία!

Η δεκαετία του 1960 ξεκινάει η κινηματογραφική ιστορία με τιμητική διάκριση για τη χώρα μας. Το «Ποτέ την Κυριακή» πηγαίνει στις Κάννες και ο Χατζηδάκις κερδίζει Όσκαρ για το τραγούδι της ταινίας «Τα παιδιά του Πειραιά». Λίγα χρόνια μετά «Ο Αλέξης Ζορμπάς» του Μιχ. Κακογιάννη αποσπά τρία Όσκαρ!

Πολλές ταινίες ξεπροβάλλουν στη μεγάλη οθόνη και μεγάλοι αστέρες γεννιούνται αυτήν τη δεκαετία. Οι ταινίες αυτές γνωστές σε μας σήμερα από την τηλεόραση έμελλε να γαλουχήσουν γενιές και γενιές και να αποτελούν πλέον τον λεγόμενο Κλασικό-εμπορικό ελληνικό κινηματογράφο. Όλη αυτή η ανοδική πορεία της κινηματογραφικής παραγωγής στην Ελλάδα κόπτεται απότομα απ ό τη δικτατορία. Κατά τη διάρκεια της δικτατορίας θα ξεπροβάλλει ο ΝΕΚ (Νέος Ελληνικός Κινηματογράφος) όπου πολλά υποσχόμενοι σκηνοθέτες θα αφήσουν το στίγμα τους. Τρεις σημαντικές ταινίες ξεχωρίζουν προβάλλοντας την ιδιαίτερη τεχνοτροπία των σκηνοθετών τους: «Η Αναπαράσταση» του Θ. Αγγελόπουλου, «Το προξενιό της Άννας» του Π. Βούλγαρη και η «Ευδοκία» του Α. Δαμιανού… με το πάντα διαχρονικό ομώνυμο «Ζεμπέκικο της Ευδοκίας».

Μεταπολιτευτικός κινηματογράφος

Η ταινία σταθμός κατά την μεταπολιτευτική περίοδος ήταν «Ο Θίασος» του Θεόδωρου Αγγελόπουλου. Ωστόσο, η παρακμή του κινηματογράφου είχε αρχίσει, υπαίτιοι; Αυτή τη φορά ήταν δύο άλλοι ισχυροί παράγοντες – η τηλεόραση και το video!

Φτάνοντας στο σήμερα…

Τον 21ο αιώνα ξεχωρίζουν: «Πολίτικη Κουζίνα» του Τ . Μπουλμέτη, «Νύφες», «Μικρά Αγγλία»,κ.α. του Π. Βούλγαρη. Ιδιαίτερη περίπτωση αποτελεί και η κωμωδία «Bank bang» του Α. Δημητρακόπουλου. Οι ταινίες σαφώς είναι πολύ περισσότερες, όμως δεν μπορούν να χωρέσουν όλες σε ένα άρθρο… Άλλωστε η τελική κρίση γι’ αυτές είναι δική σας…

https://www.youtube.com/watch?v=CZI_3bTt6x4